INTRO

SOCIALE VEILIGHEID

BURGERSCHAP

TOELATINGSBELEID

LEIDING GEVEN

TOELATINGSBELEID

HOME / IDENTITEIT - TOELATINGSBELEID

Wie is welkom op uw school?

 

In de politiek wordt al geruime tijd gediscussieerd over de vraag of een strikt toelatingsbeleid van leerlingen nog wel van deze tijd is. Bovendien krijgen reformatorische scholen in krimpgebieden regelmatig een ‘nieuwe’ vraag: ‘Laat u ook onze kinderen toe?’. En dan vragen school zichzelf weer af: ‘En wat mogen wij dan van de ouders verwachten?’

 

Diversiteit in toelatingsbeleid

Sinds jaren kent de VGS in haar achterban scholen met zowel een open, als scholen met een gesloten toelatingsbeleid. In de politiek wordt echter inmiddels al weer geruime tijd gediscussieerd over de vraag of een strikt toelatingsbeleid van leerlingen, dus een gesloten beleid, nog wel van deze tijd is. Voor delen van het MBO en in het HBO is deze vraag inmiddels al beantwoord: het onderschrijven van de grondslag van de school kan in die sectoren niet meer als voorwaarde voor toelating gesteld worden. Er kan niet meer dan ‘respecteren’ gevraagd worden. Het wetsvoorstel acceptatieplicht dat op dit moment bij de Tweede Kamer voorligt, wil ook voor het primair en voortgezet onderwijs de ruimte in het toelatingsbeleid van leerlingen (verder) beperken.

 

Krimpsituaties

Daarnaast ontstaat in een aantal plaatsen in krimpgebieden de situatie dat door de teruglopende leerlingenaantallen andere scholen worden gesloten en de reformatorische school als gevolg daarvan de enige (christelijke) school van het dorp wordt. Dit leidt er dan vervolgens toe dat er door een geheel nieuwe categorie ouders toelatingsverzoeken worden gedaan. Een directeur zei “Vroeger kregen we zulke vragen gewoon niet, iedereen had immers zijn eigen school”.

Scholen die vanouds een gesloten toelatingsbeleid kennen, komen op deze manier voor geheel nieuwe vragen te staan. Dat zijn bijvoorbeeld de vragen: ‘Voor wie voelen we ons verantwoordelijk?’ en ’Wat is onze opdracht in een dorpsgemeenschap?’

 

Op weg naar 2020

Scholen zullen bij hun bezinning op de vraag waar zij in 2020 met hun onderwijs willen staan de hiervoor genoemde vragen mee moeten nemen. De maatschappij verwacht immers van scholen in de eenentwintigde eeuw dat zij ruimte bieden, eigenlijk voor iedereen. Ten aanzien van bekostigde instellingen is die verwachting overigens ook niet geheel onterecht. Maar scholen zullen echter wel zelf vanuit hun kern (grondslag) moeten kunnen blijven bepalen voor wie zij er zijn en wat eventuele grenzen zijn. Daarbij is het ook van belang om vast te stellen wat ‘respecteren’ inhoudt.

In die doordenking is het toelatingsbeleid van leerlingen weliswaar een belangrijk item, maar dat betekent niet dat het een op zichzelf staand onderwerp is. Het heeft  alles te maken met de visie op leerlingen, op burgerschap, ouders en personeel. Er is natuurlijk ook sprake van een link met financiën.

 

Ontwikkelingen

Er is voor wat betreft het toelatingsbeleid dus een tweetal ontwikkelingen te onderscheiden. In de eerste plaats is het niet uit te sluiten dat in de periode tot 2020 ook voor het funderend onderwijs de acceptatie-eisen worden aangescherpt (en dan is dit nog een understatement). In de tweede plaats zullen demografische (en financiële/politieke) ontwikkelingen er toe leiden dat de leerlingenstromen anders gaan lopen. Als gevolg daarvan zal er enerzijds voor meer leerlingen in het reformatorisch onderwijs plaats gevraagd gaan worden, anderzijds zal er ook voor meer leerlingen met een reformatorische achtergrond elders plaats gezocht moeten gaan worden.

Al deze ontwikkelingen vragen om bezinning. Een voordeel daarbij is dat die doordenking reeds nu kan plaatsvinden en dus niet pas op gang komt als er reeds bepaalde wettelijke maatregelen zijn getroffen.

 

Aanpak

Op vragen als: ‘Voor wie is onze school bedoeld?’, ‘Wat kan en mag je van ouders en leerlingen verwachten?’ en ‘Wat betekent dan voor ons respecteren?’ zal de komende tijd een antwoord geformuleerd moeten worden. Dat geldt ook voor de vraag wat dit alles voor het personeel betekent. Lesgeven aan heterogene groepen is immers anders dan het voor een homogene groep staan. Ook voor de eigen achterban kan een gewijzigd toelatingsbeleid gevolgen hebben: klassen worden ‘gemêleerder’. Een vraag is natuurlijk hoe ouders daar in staan. Het onderwerp heeft natuurlijk alles te maken met de vraag van het hoe te staan in de maatschappij.

De VGS maakt zich in het politieke debat hard voor de handhaving van grondwettelijke vrijheden, tegelijkertijd bezint ze zich graag met u in netwerkgroepen en in workshops als deze op dit thema. Op locatie diepen en werken we dit graag met u uit, toegespitst op specifieke situatie.

 

Contactpersoon

Mr. J.G. (Jan) Macdaniel MA is als senior jurist werkzaam bij de VGS en is gespecialiseerd in toelatingsbeleid en benoemingenbeleid.

j.macdaniel@vgs.nl

0180  44 26 59

Concept en realisatie: Treffend & Co en Dukkerij Verloop