INTRO

SOCIALE VEILIGHEID

BURGERSCHAP

TOELATINGSBELEID

LEIDING GEVEN

SOCIALE VEILIGHEID

HOME / IDENTITEIT - SOCIALE VEILIGHEID

Sociale veiligheid wordt steeds belangrijker binnen scholen. Niet alleen vanwege de identiteit van de school, maar ook vanwege de toenemende aandacht hiervoor vanuit de politiek.

 

Wat is sociale veiligheid?

Als we vanuit christelijk perspectief een omschrijving willen geven van sociale veiligheid, dan komt deze benadering daar het dichtste bij: ‘Een sociaal veilige school is een school waarin iedereen wordt beschouwd en behandeld als een waardevol schepsel van God en als een gerespecteerd lid van de leer- en werkgemeenschap van leerlingen, ouders en personeelsleden, die door Gods leiding in de school zijn samengebracht. De veiligheid van de ander wordt niet aangetast, maar bevorderd, op een manier die past binnen de kaders van de grondslag van de school.’

 

Dit is te onderscheiden in objectieve en subjectieve veiligheid:

  • Objectieve veiligheid: kan worden afgeleid uit feiten, zoals incidenten met agressief gedrag, pesten of discriminatie (van bijvoorbeeld LHBT-ers);
  • Subjectieve veiligheid: heeft betrekking op gevoelens en staat vaak los van incidenten. Gevoelens van sociale (on)veiligheid kunnen met veel zaken te maken hebben, zoals het zelfbeeld van de persoon, ervaringen in het verleden of de fysieke omgeving.

 

Aandacht voor sociale veiligheid

Er zijn ten minste twee redenen waarom sociale veiligheid op de scholen voortdurend de aandacht moet hebben. Enerzijds vanuit de Bijbelse visie hierop, en anderzijds vanwege de politieke ontwikkelingen:

 

In het christelijk/reformatorisch onderwijs hechten we grote waarde aan sociale veiligheid op school. We zien het als een Bijbelse opdracht God lief te hebben boven alles en de naaste als onszelf. Sociale veiligheid is ook een voorwaarde voor kwalitatief goed onderwijs. Een leerling die zich veilig voelt op school en zelfvertrouwen heeft, staat meer open voor de lesstof. Personeelsleden moeten zich veilig voelen om de juiste leeromgeving te kunnen bieden. In de praktijk van elke dag blijkt een sociaal veilig klimaat echter niet vanzelfsprekend. Hierin zien we de gevolgen van de zonde die elk mens met zich meedraagt.

 

Daarnaast is in de politiek in de afgelopen jaren steeds meer aandacht voor sociale veiligheid. Zo zijn de landelijke kerndoelen in 2012 door de overheid aangepast, waardoor het onderwijs nu expliciet aandacht moet besteden aan seksuele diversiteit. Daarnaast is er in 2014 een wetsvoorstel tegen pesten ingediend. Sociale veiligheid wordt ook belangrijker in het toezicht van de onderwijsinspectie. Scholen moeten zich in de toekomst gaan verantwoorden over de sociale kwaliteit van het onderwijs. Het is dus cruciaal dat scholen hiervan kennis nemen en een visie ontwikkelen over hoe dit thema in de school handen en voeten te geven.

 

Hoe kan ik sociale veiligheid in de school vormgeven?

Inmiddels zoeken scholen naar manieren om - binnen de kaders van hun grondslag - vorm te geven aan sociale veiligheid: hoe ontwikkel ik als school beleid op dit thema en hoe maak ik dat concreet? VGS en Driestar onderwijsadvies kunnen christelijke/reformatorische scholen in primair en voortgezet onderwijs hierbij ondersteunen. Een selectie uit ons aanbod:

 

Handreiking Sociale Veiligheid

  • De VGS heeft in 2014 de ‘Handreiking Sociale Veiligheid’ uitgegeven. De handreiking kan scholen helpen om beleid te ontwikkelen op sociale veiligheid. Het bevat richtinggevers voor beleid, praktische adviezen en een overzicht van materialen. In het eerste deel van de handreiking wordt een Bijbels gefundeerde visie op sociale veiligheid gegeven en gaat de handreiking in op de motivatie voor sociale veiligheid, de sociale vorming van de leerlingen, de omgeving waarin die vorming plaatsvindt en de preventieve en curatieve maatregelen in de school om een veilig klimaat te realiseren. De handreiking gaat in het tweede deel specifieker in op de sociale veiligheid van LHBT-leerlingen en er worden suggesties gedaan voor literatuur en lesmaterialen over het thema.

 

  • Lezingen en studiedagen
    De VGS verzorgt lezingen tijdens bijvoorbeeld ouderavonden, ledenvergaderingen, bijeenkomsten van kerkenraden, schoolbesturen en teams. Ook verzorgt de VGS lezingen over identiteit in relatie tot het thema sociale veiligheid, waarbij de insteek vooral beleidsmatig van aard is. Daarnaast kan Driestar onderwijsadvies ouderavonden en teamdagen verzorgen over dit thema, waarbij vooral de onderwijsinhoudelijke kant wordt benadrukt.

 

  • Hulp bij inspectiebezoek
    De VGS onderhoudt contacten met de Inspectie en politieke partijen over thema’s als sociale veiligheid. Ten behoeve van het christelijk/reformatorisch onderwijs wordt door de VGS gelobbyd en daarom is er veel kennis in huis over de werkwijze van de inspectie. Als u vragen heeft over het aankomend inspectiebezoek op uw school, kunt u contact met de VGS opnemen.

 

Christelijke bewogenheid

Vanzelfsprekend voelen onze scholen zich ervoor verantwoordelijk dat leerlingen respectvol leren omgaan met anderen en dat jongeren en personeelsleden met bijvoorbeeld homoseksuele gevoelens veilig zijn op school. Niet alleen omdat de overheid dat verwacht, maar bovenal uit christelijke bewogenheid met betrokkenen. Het is dus van groot belang om als school aandacht te geven aan sociale veiligheid binnen de school.

 

Contactpersoon

Mr. T. (Tineke) Mulder is als jurist werkzaam bij de VGS. Daarnaast is ze lid van de stuurgroep homoseksualiteit en heeft ze meegewerkt aan een handreiking Sociale Veiligheid.

t.mulder@vgs.nl

0180 44 01 84

Concept en realisatie: Treffend & Co en Drukkerij Verloop