INTRO

GOVERNANCE IN DE PRAKTIJK

GOVERNANCE IN DE PRAKTIJK

HOME / GOVERNANCE - GOVERNANCE IN DE PRAKTIJK

De kredietcrisis en incidenten in andere sectoren, zoals het faillissement van Philadelphia of het derivaten-debakel bij Vestia, leverden al geen positieve bijdrage aan het imago van bestuurders. Maar sinds het fiasco van Amarantis en het falen van bestuur en intern toezicht bij Ibn Ghaldhoun en de Stichting voor Evangelische Scholen is het vertrouwen in de integriteit van onderwijsbestuurders helemaal gedaald. De discussie over good governance is daardoor goed op gang gekomen.

 

Moreel leiderschap

Door de discussie over ‘goed bestuur’ in ethisch-normatief perspectief te plaatsen wordt er korte metten gemaakt met de louter technisch-juridische benadering ervan. Het begrip ‘Moreel leiderschap’ is ontstaan. Er wordt niet alleen gekeken of iets onwettig is, maar ook vooral of het onwenselijk is. Dus: Niet alleen de papieren doen er toe, maar vooral de manieren!

We moeten van regels naar ‘professioneel gezond verstand’

 

Regels

Wie onderwijsbestuur zegt, zegt regels. Te veel regels. Van oudsher staat de onderwijssector

bekend om zijn regeldichtheid, en daar is ondanks dertig jaar dereguleringsbeleid niet veel aan veranderd. Deze regels zijn soms direct herkenbaar als het een reglement of code betreft.

 

De onderwijs-cao’s zijn een berucht voorbeeld: veel regels in cao’s worden als regelrechte ramp ervaren, bijvoorbeeld de werktijdfactor, waarover een bestuurder in het voortgezet onderwijs

zegt: ‘Die wordt tot vier getallen achter de komma berekend. En als ik de schooltijden wil veranderen, iets dat de vormgeving en kwaliteit van ons onderwijs zeer ten goede kan komen, moet ik aan elke leraar afzonderlijk vragen of we de cao mogen overtreden.’ De regels, standaarden en protocollen nemen toe door de op dit moment zo dominante afrekencultuur in het onderwijs. Alles wat in de onderwijspraktijk wordt gerealiseerd moet op papier worden verantwoord aan de buitenwacht, het liefst uitgedrukt in kwantitatieve gegevens (gemiddelde Cito-scores, rendementscijfers, e.d.). Dit leidt tot eenzijdige prestatiesturing in het onderwijs en geeft ongewenste neveneffecten.

 

Toezicht

De overheid gaat zich in de toekomst steeds meer met het onderwijs bemoeien.  Minister Bussemaker en staatssecretaris Dekker willen het onderwijstoezicht wijzigen. Scholen krijgen in de toekomst het predicaat (zeer) zwak, voldoende, goed of excellent.

 

Het onderwijs vraagt al jaren om meer vertrouwen. Dat komt er, in de vorm dat scholen die het goed doen minder vaak bezocht worden door de onderwijsinspectie. Maar dan moeten ze eerst wel 'goed' of 'excellent' zijn. Om dit te meten komen er nieuwe normen bij op het vlak van onder meer het onderwijsproces, het schoolklimaat en veiligheid. Hierbij is de vraag of wat de minister onder excellentie verstaat, ook de visie van de school is. Het is aan scholen zelf om vanuit hun visie te bepalen wat goed of excellent onderwijs is, en zich daarover te verantwoorden.

 

Wat doet uw school?

Wat betekenen bovengenoemde ontwikkelingen voor het besturen en toezichthouden op uw school? Hebt u een visie hoe uw school met bovengenoemde zaken wil omgaan waardoor u zich niet laat leiden door de waan van de dag?

 

Handreikingen

Graag brengen Driestar managementadvies en de VGS u op de hoogte van de laatste ontwikkelingen en ondersteunen uw school hoe met de huidige en toekomstige ontwikkelingen omgegaan kan worden zonder dat uw school bij iedere nieuwe ontwikkeling haar koers verlegt.

 

We geven u zicht hoe u een cultuur in uw school kunt ontwikkelen waardoor ‘moreel leiderschap’ ontstaat. Daardoor zal de focus minder op papieren maar meer op manieren gericht zijn. Verder brengen wij u op de hoogte van de laatste regelgevingen en het nieuwe toezicht en hoe u met deze ontwikkelingen nu en in de toekomst kan omgaan zonder dat er een zig-zagkoers van uw school ontstaat.

Contactpersonen

A. (Arend) Flier is senior onderwijsadviseur bij Driestar onderwijsadvies. Hij heeft veel ervaring met het inrichten, besturen en managen van onderwijsorganisaties.

a.flier@driestar-educatief.nl

0182 76 03 75

 

L.P. (Leonard) Niewenhuijse MSc is werkzaam bij de VGS en is gespecialiseerd in vraagstukken rondom goed bestuur en beleidsvoering.

l.niewenhuijse@vgs.nl

0180 44 26 97

Concept en realisatie: Treffend & Co en Drukkerij Verloop